Üniversite sistemini, akademik kadroları ve öğrenci haklarını doğrudan ilgilendiren 7592 Sayılı Yükseköğretim Kanunu ve Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun, Resmî Gazete’de yayımlanarak yasalaştı. Yükseköğretim Kurulu (YÖK) süreçlerinden disiplin soruşturmalarına, sözleşmeli öğretim üyesi istihdamından vakıf yükseköğretim kurumlarına yönelik kademeli yaptırım sistemine kadar geniş bir yelpazeyi kapsayan bu yeni kanun, yükseköğretim alanında önemli yapısal değişiklikler öngörüyor.

7592 sayılı Kanun ile birlikte yükseköğretim mevzuatında hayata geçirilen başlıca düzenlemeler şu başlıklar altında toplanıyor:

Sözleşmeli Öğretim Üyesi İstihdamında Süre Uzatımı: 2547 sayılı Kanun'un 30 uncu maddesinde yapılan değişiklikle, emeklilik sonrası sözleşmeli öğretim üyesi çalışma süresi birer yıllık süreler yerine ikişer yıllık sürelerle uzatıldı. Ayrıca tıpta ve diş hekimliğinde uzmanlık mevzuatına göre uzman olup devlet yükseköğretim kurumlarında çalışmış 67 yaşını doldurmuş öğretim üyelerine, kanunun yürürlüğe girdiği tarihten itibaren üç yıl içinde başvurmaları halinde sözleşmeli olarak görev yapabilme imkânı tanındı.

Azami Öğrenim Süresini Dolduranlara Ek Sınav Hakkı: Öğrencilerin mezuniyet süreçlerini kolaylaştıran düzenlemeyle, intörn eğitimi dönemi hariç son sınıf öğrencilerine, azami öğrenim süresi sonunda başarısız oldukları veya alamadıkları teorik/uygulamalı tüm dersler için iki ek sınav/tekrar hakkı getirildi.

Akademik Sahtecilik ve İntihale Ağır Cezalar: Kişisel emeği ve akademik birikimi dışında, ücretli ya da ücretsiz olarak başkalarına tez, makale, kitap yazdıran veya proje yaptırarak derece/unvan alan kişiler üniversite öğretim mesleğinden çıkarılacak ve unvanları geri alınacak. Bu tür eserleri üreten veya aracılık edenlere beş bin günden yirmi bin güne kadar adli para cezası verilecek.

Vakıf Üniversitelerine Kademeli Yaptırım Sistemi: Vakıf yükseköğretim kurumlarının mevzuata aykırı fiil ve işlemlerine yönelik uyarma, yeni birim/program açılışlarının askıya alınması, kontenjan kısıtlaması, faaliyet izninin geçici olarak durdurulması ve faaliyet izninin kaldırılması gibi yaptırımlar somut kriterlere bağlandı.

Öğrencilere Yönelik Yeni Hak Tanıma (ÖĞRENCİ AFFI): Kendi isteğiyle ilişikleri kesilenler dahil olmak üzere; terör, kasten öldürme, uyuşturucu ticareti, cinsel suçlar ve sahte belge kullanımı gibi ağır suçlar ile millî güvenliğe tehdit oluşturduğu belirlenen yapılar dışındaki sebeplerle ilişiği kesilen öğrencilere, 2026-2027 eğitim-öğretim yılında öğrenimlerine dönebilmeleri için dört aylık başvuru süresi tanındı.

Üniversite Yapı Değişiklikleri: Kahramanmaraş İstiklal Üniversitesinin adı İstiklal Bilim ve Teknoloji Üniversitesi olarak değiştirilirken, bazı fakülte ve meslek yüksekokullarının bağlandığı üniversiteler yeniden yapılandırıldı.

Sıkça Sorulan Sorular

7592 sayılı Kanun ile öğrenci affı kimleri kapsıyor?

Terör, kasten öldürme, uyuşturucu ticareti, cinsel suçlar, sahte belge düzenleme ve millî güvenlik tehdidi oluşturan yapılarla irtibatlı olduğu için ilişiği kesilenler haricinde; her ne sebeple olursa olsun ilişiği kesilen veya kayıt yaptırma hakkı kazandığı halde yaptırmayan öğrencilere, kanunun yürürlüğe girmesinden itibaren 4 ay içinde başvurmaları şartıyla 2026-2027 eğitim-öğretim yılında devam etme hakkı tanınmıştır.

Tez veya makale yazdıranlara (intihal) getirilen cezalar nelerdir?

Akademik birikimi dışında başkalarına ücretli veya ücretsiz olarak tez, makale, kitap yazdıran ya da proje yaptırarak unvan alanlar üniversite mesleğinden çıkarılır ve unvanları iptal edilir. Ayrıca bu fiilleri gerçekleştirenlere ve aracılık edenlere 5.000 günden 20.000 güne kadar adli para cezası uygulanır.

Emeklilik sonrası sözleşmeli öğretim üyesi çalışma süresi ne kadar oldu?

Devlet yükseköğretim kurumlarında sözleşmeli olarak çalıştırılacak öğretim üyeleri için daha önce birer yıl olan süreler, yapılan yeni düzenleme ile ikişer yıllık süreler şeklinde değiştirilmiştir.

Kahramanmaraş İstiklal Üniversitesinin adı mı değişti?

Evet, 7592 sayılı Kanun ile Kahramanmaraş İstiklal Üniversitesinin ismi İstiklal Bilim ve Teknoloji Üniversitesi olarak değiştirilmiş ve bünyesindeki bazı birimlerin yapıları yeniden düzenlenmiştir.